ÝKÝ SECDE ARASINDA VE
KýYAM'DAN ÖNCE OTURMAK
Bize Rebi', Ýmam
Þafii'nin þöyle dediðini haber verdi: Bize Ýbrahim b. Muhammed þöyle haber
verdi: Bana Muhammed b. Amr b. Halhale, Abbas b. Sehl es-Saidi'den; o da Ebu
Humeyd Sadi'den; þöyle duyduðunu haber verdi: Resulullah (s.a.v) ikinci rekatta
secdelerden sonra oturduðunda, sol ayaðýný yatýrýp üzerine oturur ve sað
ayaðýný dik tutardý. Dörtte / son oturuþta oturduðunda, ayaklarýný
baldýrlarýndan uzaklaþtýrýr, kalçasýný yere koyar ve sað baldýrýný düz tutardý.
Tahric: Beyhaki, Marife, 2/13-14
[iki tür oturuþ vardýr
a- iftiraþ: Sað ayaðý dik tutup sol ayaðý yatýrarak üzerine oturmaktýr. b.
Teverrük: Sað ayaðý dik tutarak sol ayaðý öne doðru çekip makatý yere koyarak
oturmaktiL]
Bize Ýbrahim b. Muhammed
þöyle haber verdi: Bize Muhammed b. Amr b. Halhale, Muhammed b. Amr b. Ata'
dan; o da Ebu Humeyd yoluyla Nebi (s.a.v)'den, bir önceki hadisin benzerini
rivayet etmiþtir. Tahric: Buhari, Ezan
1/266-267 no: 828
Ýmam Þafii (Allah
rahmetetsin) þöyle dedi: Bu söylenenlerin hepsinden sonra þöyle deriz: Erkek
için olsun kadýn için olsun namazlarda üç çeþit oturma vardýr: (Birinci oturuþ
þekli:) Baþýný secdeden kaldýrdýðýnda topuklarý üzerine oturmamak için sol
ayaðýný yatýrýr ve üzerine, birinci teþehhürte oturduðu gibi oturur. Secdeden
yahut oturuþtan kalkmak istediðinde, önce iki eliyle ayný anda yerden destek
alarak kalkar. Elleriyle destek almadan kalkmasýný uygun görmem. Çünkü Nebi
(s.a.v)'den þöyle rivayet edilmiþtir: "Kýyama kalkmak istediðinde, yerden
destek alarak kalkardý. "
Ýmam Þafii (Allah rahmet
etsin) þöyle dedi: Ayný þekilde teþehhütten kalkanýn yerden destek alarak
kalkmasý müstehabdýr. (Ýkinci oturuþ þekli:) Tilavet secdesi ve þükür secdesi
yapan yahut ikinci rekarta oturan kiþi, sol ayaðýnýn üstü yere yatay gelecek
þekilde üzerine oturur. Ve sað ayaðýný dik tutar. Sol elini de sol bacaðý
üzerinde açýk tutar. Sað elini, baþ ve tesbih (iþaret) parmaðý dýþýnda kalan
parmaklarý kapalý bir þekilde sað bacaðý üzerinde tutar. Ve þehadet parmaðýyla
iþaret eder.
Bize Rebi, Ýmam
Þafii'nin þöyle dediðini haber verdi: Bize Malik, Müslim b. Ebi Meryem'den;
odaAli b. Abdurrahman Meavi'den (Muafiri) þöyle haber verdi: Beni, Ýbn Ömer,
çakýllarla oynarken gördü. Yanýmdan ayrýlýrken, yaptýðýmdan dolayý beni ikaz
ederek "Resulullah (s.a.v)'in yaptýðý gibi yap." dedi. "Nasýl
yapýyordu?" dedim. "Namazdayken oturduðunda, sað elini sað bacaðý
üzerine, parmaklarýný kapatarak koyar ve baþparmaðýnýn yanýndaki parmakla
iþaret ederdi. Sol avucunu da sol bacaðý üzerine koyardl." dedi. Tahric: Taberi, Namaz 1/88-89; Müslim, Mescitler ve namaz
yerleri 1/408-409 no: 116/580
(Üçüncü oturuþ þekli:)
Dördüncü re katta oturduðunda sol ayaðýný sað ayaðýnýn altýndan çýkarýr,
kalçasýný yere koyar ve ellerini ikinci rekatta olduðu gibi -ayný þekilde-
koyar.
Sabah namazýnýn bir tek
oturuþu var. O da son re katta olan ilk ve tek oturuþtur. Söz konusu oturuþa
son rekatta ilk oturuþ olarak oturur. Sonradan yetiþen, birinci rekatýný
kaçýrmýþsa, imamla beraber oturur ve sonunda tamamlamak için tek kýldýðý
rekatta da oturduðundan iki defa oturmuþ olur: Ýlkini ilk oturuþ gibi,
sonuncusunu da son oturuþ gibi oturur. Birden fazla re kat kaçýrýr ve imamla
beraber oturmasý dahil ikiden fazla olursa, sondan önceki oturuþlarý ilk oturuþ
gibi, son oturuþu da son oturuþ gibi olmuþ olur.
Söz konusu oturuþa, (tarif
edildiði þekilde) bilinçli bir þekilde yahut bilmeden yahut bilgisizlik
neticesinde yahut unutarak uymamasý halinde iade veya sehiv secdesi gerekmez.
Ama kendisi için doðru olan, izah ettiðime uymasýdýr. Kiþi, var olan bir
illetten dolayý izah ettiðimi yerine getiremiyorsa, müstehab olan; birinci ve
ikinci oturuþlarda bahsettiðime yakýn olaný uygulamasýdýr.
Sonraki için týkla: