|
TALAK |
Kiþinin Evli Olmadýðý
Kadýný Boþamasý
106. Yabancý bir kadýna
"sen boþsun" þeklinde boþama hitabýnda bulunmak veya "þu kadýnla
evlenirsem o boþtur" þeklinde boþamayý evlenmeye veya "eve girersen
boþsun" þeklinde evlilik dýþýnda bir þeye baðlamak geçersizdir. Yani bu
kadýn kocasýndan ayrýlmýþ olmaz. Þarta baðlanmamýþ olan boþama ifadesinde
kadýnýn boþanmamýþ olacaðý konusunda icma vardýr. Þarta baðlanan boþamada ise
bu sözü söyleyen kiþinin boþamaya konu olan mahal [yani kadýn] üzerinde
[evlilikten kaynaklanan] bir yetkisi bulunmadýðýndan boþama geçerli olmaz. Hz.
Peygamber (s.a.v.) þöyle buyurmuþtur:
> Boþama ancak
evlilik sonrasýnda olur.(Tirmizi, Ebvabu't-talak ve'l-lian, 1181. (Tirmizi
hadisin sahih olduðunu söylemiþtir. )
107. Kiþi
"evleneceðim her kadýn boþtur" dese ve bu sözü söyleyen kiþi
evlendikten sonra Þafii olan bir hakime götürüIse, Þafii hakim yemini feshetse
ne olur? Abbadý þöyle demiþtir: "Bu durumda yemin ortadan kalkmýþ
olur." Herevý þöyle demþitir: "Bu, yeminin feshedilmesi deðil,
yeminin iptal edildiðine hükmedilmesidir; çünkü sahih olan yemin
fesholmaz."
Not: ["Falan köle benim olunca hürdür"
þeklinde] köle azadýný köleye malik olmaya baðlamak týpký boþamayý ["falan
kadýnla evlendiðimde o boþtur" demek suretiyle] evliliðe baðlamak gibidir.
108. [Köle, üçüncü
talaký þarta baðlayabilir mi? Bu konuda mezhep içinde iki görüþ bulunmaktadýr:]
Birinci görüþ
Daha doðru görüþe göre
kölenin üçüncü boþamayý þarta baðlamasý geçerlidir. Örneðin [bir köle karýsýna]
"azat olursam / eve girersen üç kere boþsun" dese her ne kadar bunu
söylediði esnada [köle olmasý sebebiyle] üç talak hakkýna sahip deðilse de azat
edildiðinde veya kadýn, kölenin azat edilmesinden sonra eve girdiðinde üç
boþama gerçekleþir; çünkü köle aslen nikah mülkiyetine sahiptir. Nikah baðý,
kocanýn hür olmasý þartýyla ona üç boþama hakkýný kazandýrýr. Burada da kocanýn
[azat olmasýndan dolayý] hür olmasý gerçekleþmiþtir.
Ýkinci görüþ
Bu sahih deðildir; çünkü
köle, an itibarýyla üç boþamayý gerçekleþtiremediðinden bunu þarta baðlama
yetkisine de sahip deðildir. Buna göre köle bu sözüyle karýsýný iki kere
boþamýþ olur.
Rafii þöyle demiþtir:
"Bu iki görüþ, kiþinin hamile olmayan cariyesine, doðum yaparsan çocuðun
hürdür, demesi halinde de geçerlidir. "
BÝR SONRAKÝ SAYFA ÝÇÝN
AÞAÐIDAKÝ LÝNKE TIKLAYIN
Ric'i Talakla
Boþanmýþ Olan Kadýnýn Ýddet Ýçinde Tekrar Boþanmasý