sÜnen ebu davud

bablar  –  konular  –  numaralar  

harac – İmara – fey’ bahsİ

<< 2954 >>

بَاب فِي أَرْزَاقِ الذُّرِّيَّةِ

14-15. (Ölen birinin bıraktığı) Çocukların geçimi

 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ أَنَا أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ مَنْ تَرَكَ مَالًا فَلِأَهْلِهِ وَمَنْ تَرَكَ دَيْنًا أَوْ ضَيَاعًا فَإِلَيَّ وَعَلَيَّ

 

câbir b. abdillah (r.a.)'den: rasûlullah (s.a.v.) (şöyle) buyurdu: "ben muslümanlara kendilerinden daha yakınım (binâenaleyh) "kim (arkasında) bir mal bırakırsa (o mal) mirasçılarınındır. kim de (arkasında) bir borç ya da (küçük) çocuk bırakırsa (o çocuğa bakmak) bana aittir ve (o borç ta) benim üzerimedir."

 

 

İzah:

buhârî, nafakat; muslim, feraiz, tirmizî, feraiz, İbn mâce, feraiz

 

metinde geçen kelimesi yakın anlamına gelmektedir.rasûl-ü zişân efendimiz bu sözüyle bir nebi ve devlet başkanı sıfatıyla muslümanlann en yakın velisi olduğunu, bu bakımdan bir muslümanın ölürken arkasındaki bıraktığı çocuklarını ve bakıma muhtaç olan diğer aile fertlerini korumanın ve geçimleriyle ilgilenmenin bırakmış olduğu borçları ödemenin kendisine düştüğünü ifâde etmek istemiştir.

 

bazılarına göre bu söz ben muslumanlara kendilerinden daha yakınım sözü "ben vefat eden bir muslümanın çocuğunun işleriyle o kadar yakından ilgilenirim ki kendisi hayatta olsa bu kadar ilgilenemezdi..." anlamına gelir.

 

bu mevzuda kurtubi şöyle diyor: "nebi (s.a.v.)mn ölen bir kimse­nin borcunu üzerine alması, ihtimalki yüksek ahlakı gereği bir teberru olup-vacip değildi"

 

rasûluüah (s.a.v.)'in bu borcu nereden ödediği ihtilaflıdır. kendi malın­dan ödediğini söyleyenler olduğu gibi, muslümanlar yararına gelen mallar­dan ödediğini ileri sürenler de vardır. keza bu ödemenin ona vacib olduğunu söyleyenler bulunduğu gibi teberru' suretiyle verildiğine kail olanlar da vardır.[davudoğlu ahmed, sahih-i muslim terceme ve şerhi, viii-139.]