devam: 54- Üzernde
edlen nyahatla ta'zb edlen ÖlÜ hakkinda gelen hadsler babi
حَدَّثَنَا
هِشَامُ بْنُ
عَمَّارٍ.
حَدَّثَنَا
سُفْيَان بْن
عيينة، عَن
عمرو، عَن ابن
أبي مليكة،
عَن عائشة؛
قالت:
-
إنما كانت
يهودية ماتت.
فسمعهم النَّبِي
صَلَى
اللَّهُ
عَلَيْهِ
وَسَلَّمْ
يبكون عليها.
قال: ((فإن
أهلها يبكون
عليها وإنها تعذب
في قبرها)).
aişe (r.anha)'dan
şöyle demiştir: yahudi bir kad-n ölmüştü. nebi (sallallahu aleyhi ve sellem)
yahudilerin onun üzerinde ağlama seslerini işitti ve şöyle buyurdu: «o kad-nın
yakınları onun üzerinde ağlıyorlar. o da kabrinde ta'zib ediliyor.»
diğer tahric:
buhari, müsliın , ebu davud, nesai ve tirmizi de bu hadisi kısa ve uzun
metinler halinde rivayet etmişlerdir.
aÇiklama: tirmizi'nin rivayeti mealen şöyledi:r: "amre
(r.anha)'dan rivayet edildiğine göre aişe (r.anha)'ya denildi ki: bn-i Ömer
(r.a.) Ölü, yakınlarının ağlamasıyla ta'zib edilir, diyor, bunun üzerine aişe
(r.anha) : allah ebu abdirrahman'a mağfiret etsin. o, şüphesiz yalan
söylemiyor. lakin unutmuş. veya yanılmış. mesele şudur:l resulullah (s.a.v.)
üzerinde ağlanan bir yahudi kad-nın kabrinin yakınından geçti de şöyle buyurdu:
yahudiler, bu kad-n üzerinde ağlıyoriar ve şüphesiz bu kad-n (küfründen dolayı)
ta'zib edilmektedir.''
bazı rivayetler
aişe (r.anha) bu sözünden sonra: «hiç bir günahkar, başkasıının günahını
yüklenmez.» mealindeki ayeti, bn-i Ömer (r.a.)'in hadisini reddetrnek üzere
okumuştur.
bu hadisten
anlaşılıyor ki aişe (r.anha) ölünün yakınlarının ağlaması ile ta'zib edilmesi
hükmüne karşıdır. yani bu görüşte değildir. ebu hureyre (r.a.) ebu hanife ve
Şafiiler'den bir cemaat aişe (r.anha)'nın görüşündedirler.
el-menhel
yazarı: "aişe (r.anha)'nın bu görı)şü ve bn-i Ömer (r.a.)'ın yanıldığına
veya unuttuğuna hükmetmesi kabul edilmez. Çünkü yakınlarının ağlaması ile
ölünün ta'zibine ait hadisler, bn-i Ömer (r.a.)'den başka sahabilerden de
rivayet edilmiştir sahabiler, bunu kesinlikle ifade etmişlerdir. bu hadislerin
sıhhatli bir şekilde te'vil'i mümkün iken, bunu kabul etmemek için hiç bir
sebep yoktur.
bnü'l-kayyim
da: sika ravilerin rivayetlerinden sonra aişe (r.anha)'nın itirazına göre hüküm
verilmez. Çünkü aişe (r.a.)'in bulunmadığı meclislerde sahabiler bulunur ve
onun görmediği bazı durumları sahabiler görür. bn-i Ömer (r.a.)'in unutmuş
veya yanılmış olması ihtimali, cidden uzaktır, demiştir
bnü'l-kayyim'in
işaret ettiği sikalar üzerinde Ömer bin el-hattab, ebu musa el-eş'ari ve
el-muğire bin Şu'be (r.anhum) bulunur. ÇünkÜ ölÜnün ta'zibine ait hadis, bn-i
Ömer (r.a.)'den sabit olduğu gibi bunlardan da sabittir, demiştir