ana sayfa             sureler    konular

 

kalem

48

 

فَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُن كَصَاحِبِ الْحُوتِ إِذْ نَادَى وَهُوَ مَكْظُومٌ

 

48. artık rabbinin hükmüne sabret ve o balık sahibi gibi olma. hani o gamla dolu dolu dua etmişti.

 

"artık rabbinin hükmüne" o'nun kaza ve takdirine "sabret!" burada hüküm, kaza (ve takdir) demektir. Şöyle de açıklanmıştır: rabbinin sana yüklediği risaletini tebliğ etme hükmünü yerine getirmek üzere sabret, sebat göster.

 

İbn bahr dedi ki: rabbinin yardımı gelinceye kadar sabret.

 

katade: acele etme ve (acelecilik ederek rabbini) gazaplandırma! sana yardımın gelmesi kaçınılmaz bir şeydir.

 

buyruğun "cihadı emreden" kılıç ayeti ile nesholduğu da söylenmiştir.

 

"ve o balık sahibi" yunus (a.s) "gibi olma." yani gazap etmekte tahammül edemeyip acelecilik etmekte ona benzeme!

 

katade dedi ki: yüce allah peygamberini (salat ve selam ona) teselli etmekte, ona sabır göstermesini ve balık sahibi gibi acele etmemesini emretmektedir. ona dair haberlerin geçtiği yunus süresi'nde (98. ayetin tefsirinde), el-enbiya süresi'nde (87-88. ayetlerin tefsirinde) ve saffat süresi'nde (139-144. ayetlerin tefsirinde) geçtiği gibi.

"zu: sahip" lafzı ve "sahip" ile izafet yapılması arasındaki fark, yunus süresi'nde geçmiş bulunmaktadır. tekrarlamanın anlamı yoktur.

 

"hani o gamla dolu dolu dua etmişti." yani balığın karnında iken: "senden başka ilah yoktur. seni tenzih ederim. gerçekten ben zulmedenlerden oldum." (el-enbiya, 87) diye dua etmişti.

 

"gamla dolu dolu" buyruğu keder (gam) ile dolu dolu, demektir. üzüntü (kerb) diye de açıklanmıştır. birincisi İbn abbas ve mücahid'in, ikincisi ata ve ebu malik'in görüşüdür.

 

el-maverdi dedi ki: aralarındaki farka gelince: gam kalpte, üzüntü (kerb) ise nefeste olur.

 

bunun mahbus anlamında olduğu da söylenmiştir. Çünkü: ''hapsetmek" demektir. "filan kişi öfkesini hapsetti (yuttu)" tabiri de buradan gelmektedir. bu açıklamayı da İbn bahr yapmıştır.

 

bunun; nefesinin geçtiği yeri (kazm) yakalanmış, sıkılmış anlamında olduğu da söylenmiştir ki bu açıklamayı da el-müberred yapmıştır. bu ve daha başka açıklamalar bundan önce yusuf süresi'nde (84, ayet, 3. başlıkta) geçmiş bulunmaktadır.

 

sonrakİ sayfa İÇİn aŞaĞidakİ lİnk’e tiklayin

 

kalem 49-50

 

 

ana sayfa             sureler    konular