MUĞNİ’L-MUHTAC

TEYEMMÜM’ÜN FARZLARI

 

A. BİRİNCİ RÜKÜN: TOPRAĞI NAKLETMEK

 

Teyemmümün rükünlerinin birincisi toprağı [teyemmüm organlarına] nakletmektir ..

 

Kişi yüzündeki toprağı koluna veya kolundaki toprağı yüzüne naklederse daha doğru olan görüşe göre bu yeterli olur.

 

A. TOPRAĞIN YERDEN ALINARAK TEYEMMÜM ORGANLARINA NAKLEDİLMESİ

 

Teyemmümün birinci rüknü toprağı meshedilecek yere kişinin bizzat kendisinin veya teyemmüm yaptırmasına izin verdiği şahsın taşımasıdır.

 

Bu rükün gereğince; kişinin organı üzerinde toprak bulunsa ve kişi bu toprağı organı üzerinde bir yönden diğer yöne dolaştırsa bu yeterli olmaz.

 

Niyete bitişik olarak toprağı nakletmek aslında kastı [toprağa yönelmeyi] içermekle birlikte Nevevl'nin bunu "kasıt" sözcüğü ile ifade etmesinin sebebi ayette geçen bu lafzı korumak içindir.

 

Kişi -hiçbir özür söz konusu olmaksızın- rüzgarın kaldırdığı toprağı elbisesinin yeniyle veya koluyla alarak yüzünü meshetse veya toprağın içinde yuvarlansa bu rükün yerine gelmiş olur.

 

[Soru]: Elleri toprağa vurduktan sonra henüz yüzü meshetmeden önce abdesti bozacak bir harekette bulunmanın teyemmüme zararı vardır. Yine vakit girmeden önce veya vaktin girip girmediğinde şüphe bulunduğunda elleri toprağa vurmanın teyemmüme zararı vardır. Oysa söz konusu durumlarda elleri toprağa vurup yüzü meshetmek, toprak içinde yuvarlanmaktan ve elbisenin yeniyle veya kolla toprağı yakalayıp mesh yapmaktan geri kalmamaktadır. Şu halde bunların da caiz olması gerekirdi.

 

[Cevap]: Bu, tıpkı toprağın başlangıçta kişinin kollarında bulunmasında olduğu gibi, niyeti yenileme durumunda caiz olur. Engel, niyetin yenilenmemesi halinde söz konusudur. Çünkü bu durumda niyet ve onun bitiştiği nakil batıl olmaktadır.

 

B. BEDENİN BİR YERİNDEKİ TOPRAĞIN ORADAN ALINARAK TEYEMMÜM ORGANLARINA NAKLEDİLMESİ

 

> Kişinin yüzünü meshettiği toprak yüzünden gittikten sonra, [yerden veya rüzgar vb. bir sebeple] [tekrar yüzüne] gelen toprağı alıp kollarına nakletse,

> Aynı şekilde koluna gelen toprağı yüzüne nakletse,

> Bir kolundan diğerine nakletse,

> [Yüz ve kolları dışında] bir organından teyemmüm organlarına nakletse,

 

[Tüm bu durumlarda toprağı] ilettiği organ üzerinde bu toprağı gezdirerek mesh yapsa [bu hareketin mesh yerine geçip geçmeyeceği konusunda iki görüş vardır]:

 

[Birinci görüş]: Daha doğru olan görüşe göre bu hareket mesh yerine geçer. Çünkü "nakl" denilebilecek bir işlem burada bulunmaktadır.

 

[İkinci görüş]: Bu yeterli olmaz. Çünkü toprak, meshedilmesi farz olan bir bölgeden alınarak nakledilmiştir. Bu, teyemmüm sırasında [mesh yaparken] toprağı bir organdan alıp diğerine nakletmek gibidir.

 

Bu ikinci görüş şu şekilde reddedilmiştir: Toprak, yerinden ayrıldıktan sonra ayrıldığı organın toprak üzerindeki hükmü sona ermiştir. Bir organdan alıp diğerine nakletmek ise böyle değildir.

 

Kişi, rüzgar tarafından elbisesinin yenine bırakılan toprakla mesh yapsa, nakil söz konusu olduğundan bu yeterli olur.

 

BİR SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNK’E TIKLAYIN

 

B. İKİNCİ RÜKÜN: NİYET ETMEK