Kur’ân Öğren
Harflerden başlayıp tecvidli okumaya, namaz duâlarından Esmâül Hüsnâ’ya kadar adım adım.
1. Elif-Bâ
Kur’ân harfleri sağdan sola yazılır ve okunur. Harflerin çoğu kelime içinde kendinden sonraki harfle birleşir; bu yüzden başta, ortada ve sonda farklı şekil alır. Altı harf (ا د ذ ر ز و) kendinden sonrakiyle birleşmez.
| Harf | Adı ve okunuşu | Şekilleri sağdan: tek · başta · ortada · sonda |
|---|---|---|
| ا | Elif a, e (harekesine göre) | ا ـا |
| ب | Be b | ب بـ ـبـ ـب |
| ت | Te t | ت تـ ـتـ ـت |
| ث | Se peltek s (dil ucu dişler arasında) | ث ثـ ـثـ ـث |
| ج | Cim c | ج جـ ـجـ ـج |
| ح | Ha h (boğazın ortasından, hırıltısız) | ح حـ ـحـ ـح |
| خ | Hı kalın hırıltılı h, kalın | خ خـ ـخـ ـخ |
| د | Dal d | د ـد |
| ذ | Zel peltek z (dil ucu dişler arasında) | ذ ـذ |
| ر | Ra r | ر ـر |
| ز | Ze z | ز ـز |
| س | Sin s | س سـ ـسـ ـس |
| ش | Şın ş | ش شـ ـشـ ـش |
| ص | Sad kalın kalın s | ص صـ ـصـ ـص |
| ض | Dad kalın kalın d | ض ضـ ـضـ ـض |
| ط | Tı kalın kalın t | ط طـ ـطـ ـط |
| ظ | Zı kalın kalın, peltek z | ظ ظـ ـظـ ـظ |
| ع | Ayn boğazın ortasından, sıkıştırılarak | ع عـ ـعـ ـع |
| غ | Ğayn kalın ğ, gırtlaktan kalın | غ غـ ـغـ ـغ |
| ف | Fe f | ف فـ ـفـ ـف |
| ق | Kaf kalın kalın k (dilin en arkasından) | ق قـ ـقـ ـق |
| ك | Kef ince k | ك كـ ـكـ ـك |
| ل | Lam l | ل لـ ـلـ ـل |
| م | Mim m | م مـ ـمـ ـم |
| ن | Nun n | ن نـ ـنـ ـن |
| و | Vav v | و ـو |
| ه | He h (göğüsten, yumuşak) | ه هـ ـهـ ـه |
| لا | Lamelif lâ (lam + elif birleşik) | لا ـلا |
| ي | Ye y | ي يـ ـيـ ـي |
“Kalın” etiketli yedi harf (خ ص ض غ ط ق ظ) ağız dolusu, kalın okunur; harekeleri “a, ı, u” sesi verir.
Harekeler ve işaretler
Harfin üstündeki eğik çizgi. “e” ya da kalın harflerde “a” okutur: بَ = be
Harfin altındaki eğik çizgi. “i” ya da kalın harflerde “ı” okutur: بِ = bi
Harfin üstündeki küçük vav. “u” ya da “ü” okutur: بُ = bu/bü
Harfi harekesiz yapar; önceki harfle birleşir: اَبْ = eb
Harfi iki kere okutur; ilki cezimli, ikincisi harekeli: رَبَّ = reb-be
Sona “en/an” sesi ekler: بً = ben
Sona “in/ın” sesi ekler: بٍ = bin
Sona “un/ün” sesi ekler: بٌ = bün
Harfi bir elif miktarı uzatır: هٰذَا = hâzâ
Harfi normalden fazla (2–5 elif) uzatır; tecvid derslerine bakın
Med (uzatma) harfleri üçtür: üstünden sonra gelen harekesiz elif (ـَا = â), esreden sonra gelen harekesiz ye (ـِي = î), ötreden sonra gelen harekesiz vav (ـُو = û). Bunlar bir elif miktarı (iki hareke süresi) uzatılır.
Diyanet Elif-Bâ dersleri (video)
Videolar Diyanet İşleri Başkanlığı’nın resmî YouTube kanalından (Diyanet Dijital) gösterilir.
2. Adım adım tecvid
Tecvid nedir?
Tecvid, Kur’ân harflerini mahreçlerinden (çıkış yerlerinden) ve sıfatlarına uygun, uzatma, gizleme ve kaynaştırma kurallarına uyarak okumaktır. Aşağıdaki dersleri sırayla takip edin; her örnekte âyete dokunup kelime kelime görünümde dinleyebilirsiniz.
Med-i tabiî (doğal uzatma)
Med harfi (elif, vav, ye) kendinden sonra hemze ya da sükûn gelmezse bir elif miktarı uzatılır. Bütün medlerin temelidir.
- مَٰلِكِ يَوْمِ ٱلدِّينِFâtiha 1:4 · مَٰلِكِ: mîm uzatılır (â)
- قُلْ هُوَ ٱللَّهُ أَحَدٌİhlâs 112:1
Med-i muttasıl
Med harfinden sonra aynı kelimede hemze gelir. 4–5 elif miktarı uzatılır; uzatılması gereklidir.
- إِذَا جَآءَ نَصْرُ ٱللَّهِNasr 110:1 · جَآءَ
- أَوْ كَصَيِّبٍ مِّنَ ٱلسَّمَآءِBakara 2:19 · ٱلسَّمَآءِ
Med-i munfasıl
Med harfi bir kelimenin sonunda, hemze sonraki kelimenin başında olur. Hafs rivayetinde 4–5 elif uzatılır.
- بِمَآ أُنزِلَ إِلَيْكَBakara 2:4 · بِمَآ أُنزِلَ
- يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُBakara 2:21 · يَٰٓأَيُّهَا
Med-i lâzım
Med harfinden sonra aslî (kalıcı) sükûn ya da şedde gelir. 4–5 elif uzatılır; uzatmak lâzımdır.
- وَلَا ٱلضَّآلِّينَFâtiha 1:7 · ٱلضَّآلِّينَ (şeddeli)
- ٱلطَّآمَّةُ ٱلْكُبْرَىٰNâziât 79:34 · ٱلطَّآمَّةُ
- الٓمٓBakara 2:1 · الٓمٓ (harflerde)
Med-i ârız
Med harfinden sonraki harf, durulduğu (vakf) için sakin olur. Durunca 1, 3 ya da 5 elif uzatılabilir; geçerken med yapılmaz.
- وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُFâtiha 1:5 · نَسْتَعِينُ (durunca: nesteîn)
- رَبِّ ٱلْعَٰلَمِينَFâtiha 1:2 · ٱلْعَٰلَمِينَ
Med-i lîn
Üstünden sonra gelen sakin vav ya da ye (و ي) kendisinden sonraki harf durulduğu için sakin olursa hafifçe uzatılabilir.
- لِإِيلَٰفِ قُرَيْشٍKureyş 106:1 · قُرَيْشٍ (durunca)
- وَءَامَنَهُم مِّنْ خَوْفٍۭKureyş 106:4 · خَوْفٍ (durunca)
Nun-i sâkin ve tenvin: İzhar
Nun-i sâkin (نْ) ya da tenvinden sonra boğaz harflerinden biri (ء ه ع ح غ خ) gelirse nun açıkça, gizlenmeden okunur.
- مَنْ ءَامَنَBakara 2:62 · مَنْ ءَامَنَ
- عَذَابٌ أَلِيمٌۢBakara 2:10 · عَذَابٌ أَلِيمٌۢ
İdgâm-ı meal-gunne
Nun-i sâkin ya da tenvinden sonra (ي ن م و) harfleri gelirse nun sonraki harfe katılır ve genizden (gunne) okunur. (Bir kelime içinde olursa idgâm yapılmaz: دُنْيَا)
- وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَقُولُBakara 2:8 · مَن يَقُولُ
- عَلَىٰ هُدًى مِّن رَّبِّهِمْBakara 2:5 · هُدًى مِّن
İdgâm-ı bilâ-gunne
Nun-i sâkin ya da tenvinden sonra ل veya ر gelirse nun bu harflere katılır, gunne yapılmaz.
- مِّن رَّبِّهِمْBakara 2:5 · مِّن رَّبِّهِمْ
- هُدًى لِّلْمُتَّقِينَBakara 2:2 · هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ
İklâb
Nun-i sâkin ya da tenvinden sonra ب gelirse nun, mim sesine çevrilir ve gunneyle okunur.
- مِنۢ بَعْدِ مِيثَٰقِهِۦBakara 2:27 · مِنۢ بَعْدِ
- صُمٌّۢ بُكْمٌ عُمْىٌBakara 2:18 · صُمٌّۢ بُكْمٌ
İhfâ
Nun-i sâkin ya da tenvinden sonra kalan 15 harften biri gelirse nun ile sonraki harf arasında, gizlenerek ve gunneyle okunur.
- وَمَآ أُنزِلَ مِن قَبْلِكَBakara 2:4 · أُنزِلَ ... مِن قَبْلِكَ
- مِن ثَمَرَةٍBakara 2:25 · مِن ثَمَرَةٍ
Mim-i sâkin: İhfâ-i şefevî
Mim-i sâkinden (مْ) sonra ب gelirse mim dudaklar hafifçe kapanarak, gizlenip gunneyle okunur.
- تَرْمِيهِم بِحِجَارَةٍFîl 105:4 · تَرْمِيهِم بِحِجَارَةٍ
Mim-i sâkin: İdgâm-ı misleyn
Mim-i sâkinden sonra yine mim gelirse iki mim birleşir ve gunneyle okunur.
- كَم مِّن فِئَةٍBakara 2:249 · كَم مِّن فِئَةٍ
Mim-i sâkin: İzhar-ı şefevî
Mim-i sâkinden sonra ب ve م dışında bir harf gelirse mim açıkça okunur; özellikle و ve ف önünde dikkat edilir.
- وَهُمْ فِيهَا خَٰلِدُونَBakara 2:25 · وَهُمْ فِيهَا
Gunne (şeddeli nun ve mim)
Şeddeli nun (نّ) ve şeddeli mim (مّ) genizden, bir elif miktarı tutularak okunur.
- إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟Bakara 2:6 · إِنَّ
- ثُمَّ ٱسْتَوَىٰٓBakara 2:29 · ثُمَّ
Kalkale
Kutb-u ced (ق ط ب ج د) harfleri sâkin olunca sesleri yankılanır gibi (kıpırdatılarak) okunur. Durulan yerde daha belirgindir.
- قُلْ هُوَ ٱللَّهُ أَحَدٌİhlâs 112:1 · أَحَدٌ (durunca)
- لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْİhlâs 112:3 · يَلِدْ
- قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ ٱلْفَلَقِFelak 113:1 · ٱلْفَلَقِ (durunca)
Lafzatullah ve Ra
“Allah” lafzı kendinden önce üstün ya da ötre varsa kalın, esre varsa ince okunur. Ra harfi de üstün ve ötreyle kalın, esreyle ince okunur.
- بِسْمِ ٱللَّهِFâtiha 1:1 · بِسْمِ ٱللَّهِ (ince)
- خَتَمَ ٱللَّهُBakara 2:7 · خَتَمَ ٱللَّهُ (kalın)
- رَبِّ ٱلْعَٰلَمِينَFâtiha 1:2 · رَبِّ (kalın)
İdgâm-ı mütecâniseyn
Mahreçleri aynı, sıfatları farklı iki harften ilki sâkin olursa ikinciye katılır: د–ت, ت–ط, ذ–ظ, ث–ذ, ب–م gibi.
- قَد تَّبَيَّنَBakara 2:256 · قَد تَّبَيَّنَ
- إِذ ظَّلَمُوٓا۟Nisâ 4:64 · إِذ ظَّلَمُوٓا۟
İdgâm-ı mütekâribeyn
Mahreçleri ve sıfatları birbirine yakın iki harften ilki sâkin olursa ikinciye katılır: ل–ر, ق–ك.
- أَلَمْ نَخْلُقكُّمMürselât 77:20 · نَخْلُقكُّم
- وَقُل رَّبِّ ٱرْحَمْهُمَاİsrâ 17:24 · وَقُل رَّبِّ
İzhar-ı kamerî ve idgâm-ı şemsî
Harf-i tarif “el-” (ال) içindeki lam, kamerî harflerden önce okunur (ٱلْقَمَرُ = el-kamer); şemsî harflerden önce okunmaz, sonraki harf şeddeli olur (ٱلشَّمْسُ = eş-şems).
- وَٱلشَّمْسِ وَضُحَىٰهَاŞems 91:1 · وَٱلشَّمْسِ
- وَٱلْقَمَرِ إِذَا تَلَىٰهَاŞems 91:2 · وَٱلْقَمَرِ
Sekte
Hafs rivayetinde dört yerde nefes almadan kısa bir an durulur.
- عِوَجَاKehf 18:1 · عِوَجَا ۜ
- مِن مَّرْقَدِنَاYâsîn 36:52 · مِن مَّرْقَدِنَا ۜ
- مَنْ رَاقٍKıyâme 75:27 · مَنْ ۜ رَاقٍ
- كَلَّا بَلْ رَانَMutaffifîn 83:14 · بَلْ ۜ رَانَ
Vakf (durak)
Âyet sonlarında ve durak işaretlerinde durulur. Durulan kelimenin son harekesi okunmaz (sâkin yapılır); iki üstünlü tenvin “a” olarak okunur. Durak işaretlerinin anlamları uygulamanın Ayarlar bölümündeki “Durak (vakf) işaretleri ne demek?” kısmında yazılıdır.
Örnekler Tanzil Osmânî metninden alınmıştır. Her örneğe dokununca âyet uygulamada açılır; orada “▶ Buradan dinle” ile hafızdan dinleyebilir, ⋯ › Tecvid ile âyetin renkli tecvidini görebilirsiniz.
3. Namaz sûreleri ve duâları
Namazda okunan duâlar, kaynaklarıyla. Her birinin altında Diyanet’in sesli öğretim videosu vardır.
Sübhâneke
سُبْحَانَكَ اللّٰهُمَّ وَبِحَمْدِكَ، وَتَبَارَكَ اسْمُكَ، وَتَعَالٰى جَدُّكَ، وَلَا إِلٰهَ غَيْرُكَ
Okunuşu: Sübhâneke’llâhümme ve bi-hamdik, ve tebâreke’smük, ve teâlâ ceddük, ve lâ ilâhe ğayruk.
Anlamı: Allah’ım! Seni her türlü eksiklikten tenzih eder, hamdinle överim. Senin adın mübarektir, şânın yücedir; senden başka ilâh yoktur.
Kaynak: Ebû Dâvûd, Salât 122 (775, 776); Tirmizî, Salât 65 (242, 243); Nesâî, İftitâh 18 (899); İbn Mâce, İkâme 1 (804). Cenaze namazında “ve celle senâük” ilavesiyle okunur.
Ettehiyyâtü
التَّحِيَّاتُ لِلّٰهِ وَالصَّلَوَاتُ وَالطَّيِّبَاتُ، السَّلَامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُ، السَّلَامُ عَلَيْنَا وَعَلٰى عِبَادِ اللّٰهِ الصَّالِحِينَ، أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلٰهَ إِلَّا اللّٰهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ
Okunuşu: Ettehiyyâtü lillâhi ve’s-salavâtü ve’t-tayyibât. Esselâmü aleyke eyyühe’n-nebiyyü ve rahmetullâhi ve berakâtüh. Esselâmü aleynâ ve alâ ibâdillâhi’s-sâlihîn. Eşhedü en lâ ilâhe illallâh ve eşhedü enne Muhammeden abdühû ve rasûlüh.
Anlamı: Bütün tazimler, dualar ve güzel sözler Allah içindir. Ey Peygamber! Allah’ın selâmı, rahmeti ve bereketleri senin üzerine olsun. Selâm bizim ve Allah’ın sâlih kullarının üzerine olsun. Şahitlik ederim ki Allah’tan başka ilâh yoktur ve yine şahitlik ederim ki Muhammed O’nun kulu ve elçisidir.
Kaynak: Abdullah b. Mes’ûd rivayeti: Buhârî, Ezân 148 (831); Müslim, Salât 55 (402).
Allâhümme Salli
اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَعَلٰى آلِ مُحَمَّدٍ، كَمَا صَلَّيْتَ عَلٰى إِبْرَاهِيمَ وَعَلٰى آلِ إِبْرَاهِيمَ، إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ
Okunuşu: Allâhümme salli alâ Muhammedin ve alâ âli Muhammed, kemâ salleyte alâ İbrâhîme ve alâ âli İbrâhîm, inneke hamîdün mecîd.
Anlamı: Allah’ım! İbrâhim’e ve İbrâhim’in ailesine rahmet ettiğin gibi Muhammed’e ve Muhammed’in ailesine de rahmet et. Şüphesiz sen övülmeye lâyıksın, şânı yücesin.
Kaynak: Ka’b b. Ucre rivayeti: Buhârî, Ehâdîsü’l-enbiyâ 10 (3370); Müslim, Salât 66 (406).
Allâhümme Bârik
اللّٰهُمَّ بَارِكْ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَعَلٰى آلِ مُحَمَّدٍ، كَمَا بَارَكْتَ عَلٰى إِبْرَاهِيمَ وَعَلٰى آلِ إِبْرَاهِيمَ، إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ
Okunuşu: Allâhümme bârik alâ Muhammedin ve alâ âli Muhammed, kemâ bârekte alâ İbrâhîme ve alâ âli İbrâhîm, inneke hamîdün mecîd.
Anlamı: Allah’ım! İbrâhim’e ve İbrâhim’in ailesine bereket verdiğin gibi Muhammed’e ve Muhammed’in ailesine de bereket ver. Şüphesiz sen övülmeye lâyıksın, şânı yücesin.
Kaynak: Aynı hadisin devamı: Buhârî, Ehâdîsü’l-enbiyâ 10 (3370); Müslim, Salât 66 (406).
Rabbenâ Âtinâ
رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِى ٱلدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِى ٱلْـَٔاخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ ﴿٢٠١﴾
Okunuşu: Rabbenâ âtinâ fi’d-dünyâ haseneten ve fi’l-âhirati haseneten ve kınâ azâbe’n-nâr.
Anlamı: Rabbimiz! Bize dünyada da iyilik ver, âhirette de iyilik ver ve bizi ateş azabından koru.
Kaynak: Kur’ân-ı Kerîm, Bakara 2/201. Enes b. Mâlik: Peygamberimiz en çok bu duâyı yapardı (Buhârî, Deavât 55 (6389); Müslim, Zikir 26 (2690)).
Rabbenağfirlî
رَبَّنَا ٱغْفِرْ لِى وَلِوَٰلِدَىَّ وَلِلْمُؤْمِنِينَ يَوْمَ يَقُومُ ٱلْحِسَابُ ﴿٤١﴾
Okunuşu: Rabbenağfirlî ve li-vâlideyye ve li’l-mü’minîne yevme yekûmü’l-hisâb.
Anlamı: Rabbimiz! Hesap gününde beni, anamı babamı ve bütün mü’minleri bağışla.
Kaynak: Kur’ân-ı Kerîm, İbrâhîm 14/41 (Hz. İbrâhim’in duâsı).
Kunut duâları
اللّٰهُمَّ إِنَّا نَسْتَعِينُكَ وَنَسْتَغْفِرُكَ وَنَسْتَهْدِيكَ، وَنُؤْمِنُ بِكَ وَنَتُوبُ إِلَيْكَ، وَنَتَوَكَّلُ عَلَيْكَ، وَنُثْنِي عَلَيْكَ الْخَيْرَ كُلَّهُ، نَشْكُرُكَ وَلَا نَكْفُرُكَ، وَنَخْلَعُ وَنَتْرُكُ مَنْ يَفْجُرُكَ ۞ اللّٰهُمَّ إِيَّاكَ نَعْبُدُ، وَلَكَ نُصَلِّي وَنَسْجُدُ، وَإِلَيْكَ نَسْعٰى وَنَحْفِدُ، نَرْجُو رَحْمَتَكَ وَنَخْشٰى عَذَابَكَ، إِنَّ عَذَابَكَ بِالْكُفَّارِ مُلْحِقٌ
Okunuşu: Allâhümme innâ neste’înüke ve nestağfirüke ve nestehdîk. Ve nü’minü bike ve netûbü ileyk. Ve netevekkelü aleyke ve nüsnî aleyke’l-hayra küllehû neşkürük. Ve lâ nekfürüke ve nahleu ve netrükü men yefcürük. — Allâhümme iyyâke na’büdü ve leke nusallî ve nescüdü ve ileyke nes’â ve nahfid. Nercû rahmeteke ve nahşâ azâbek. İnne azâbeke bi’l-küffâri mülhık.
Anlamı: Allah’ım! Senden yardım ister, bağışlanma diler, hidayet isteriz. Sana inanır, sana tövbe eder, sana dayanırız. Bütün hayırlarla seni överiz; sana şükreder, nankörlük etmeyiz. Sana karşı geleni bırakır, ondan uzaklaşırız. — Allah’ım! Yalnız sana kulluk eder, senin için namaz kılar ve secde ederiz. Sana koşar, sana yöneliriz. Rahmetini umar, azabından korkarız. Şüphesiz senin azabın kâfirlere ulaşacaktır.
Kaynak: Hanefî mezhebine göre vitir namazında okunan şekli. Hz. Ömer’den mevkûf olarak, lafız farklılıklarıyla: Beyhakî, es-Sünenü’l-kübrâ II, 210–211; İbn Ebî Şeybe, el-Musannef, II, 314–315.
Âmentü
آمَنْتُ بِاللّٰهِ، وَمَلَائِكَتِهِ، وَكُتُبِهِ، وَرُسُلِهِ، وَالْيَوْمِ الْآخِرِ، وَبِالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ مِنَ اللّٰهِ تَعَالٰى، وَالْبَعْثُ بَعْدَ الْمَوْتِ حَقٌّ، أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلٰهَ إِلَّا اللّٰهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ
Okunuşu: Âmentü billâhi ve melâiketihî ve kütübihî ve rusülihî ve’l-yevmi’l-âhiri ve bi’l-kaderi hayrihî ve şerrihî mina’llâhi teâlâ ve’l-ba’sü ba’de’l-mevti hakkun. Eşhedü en lâ ilâhe illallâh ve eşhedü enne Muhammeden abdühû ve rasûlüh.
Anlamı: Allah’a, meleklerine, kitaplarına, peygamberlerine, âhiret gününe, hayrın ve şerrin Allah’ın takdiriyle olduğuna inandım. Öldükten sonra dirilmek haktır. Şahitlik ederim ki Allah’tan başka ilâh yoktur ve Muhammed O’nun kulu ve elçisidir.
Kaynak: Hadis lafzı değil, iman esaslarının özetidir. Esaslar: Cibrîl hadisi, Müslim, Îmân 1 (8); Kur’ân, Bakara 2/285, Nisâ 4/136.
Şâfiî mezhebine göre
4. Çocuklar için
Ezbere kısa sûrelerle başlayın. Her sûreyi önce dinleyin, sonra âyet âyet tekrar edin. Uygulamadaki Ezber bölümü ezberlenen âyetleri gün gün tekrar ettirir.
Sıra, namazda en çok okunan sûrelerden başlar: Fâtiha, Asr, Fîl’den Nâs’a kadar olan sûreler, sonra Kadr, Zilzâl ve diğerleri.
Harfleri videoyla öğrenelim
Esmâül Hüsnâ’yı işaret diliyle anlatan videolar aşağıdaki bölümde, her ismin yanındadır.
5. Esmâül Hüsnâ
إِنَّ لِلّٰهِ تِسْعَةً وَتِسْعِينَ اسْمًا، مِائَةً إِلَّا وَاحِدًا، مَنْ أَحْصَاهَا دَخَلَ الْجَنَّةَ
“Allah’ın doksan dokuz, yüzden bir eksik ismi vardır. Kim onları sayar (bilip gereğince yaşarsa) cennete girer.”
Kaynak: Ebû Hüreyre rivayeti: Buhârî, Şurût 18 (2736), Tevhîd 12 (7392); Müslim, Zikir 5–6 (2677).
Aşağıdaki sıralama Tirmizî’nin rivayetindeki listedir (Deavât 82, no. 3507). Bu listedeki sayımın Peygamberimizin sözü olmayıp râvîler tarafından eklendiğini İbn Teymiyye belirtir (Mecmûu’l-Fetâvâ, VI, 379–382); Allah’ın isimleri bu doksan dokuzla sınırlı değildir. Her ismin yanındaki düğme, Diyanet’in işaret diliyle anlatım videosunu açar.
- 1اللّٰهAllah
Bütün güzel isimleri kendinde toplayan, ibadete lâyık tek ilâhın özel adı - 2الرَّحْمٰنُer-Rahmân
Dünyada bütün yarattıklarına merhamet eden - 3الرَّحِيمُer-Rahîm
Mü’minlere âhirette sonsuz merhamet eden - 4الْمَلِكُel-Melik
Mülkün gerçek sahibi, her şeyin hükümdarı - 5الْقُدُّوسُel-Kuddûs
Her türlü eksiklikten uzak, tertemiz - 6السَّلَامُes-Selâm
Her türlü âfetten uzak, kullarını esenliğe çıkaran - 7الْمُؤْمِنُel-Mü’min
Güven veren, vaadine güvenilen - 8الْمُهَيْمِنُel-Müheymin
Her şeyi görüp gözeten, koruyup kollayan - 9الْعَزِيزُel-Azîz
Mağlup edilemeyen, izzet sahibi - 10الْجَبَّارُel-Cebbâr
Dilediğini yaptıran, kırıkları onaran - 11الْمُتَكَبِّرُel-Mütekebbir
Büyüklükte eşi olmayan - 12الْخَالِقُel-Hâlık
Yoktan var eden, yaratan - 13الْبَارِئُel-Bâri’
Her şeyi uyumlu ve kusursuz yaratan - 14الْمُصَوِّرُel-Musavvir
Her varlığa ayrı şekil ve sûret veren - 15الْغَفَّارُel-Gaffâr
Günahları çokça bağışlayan - 16الْقَهَّارُel-Kahhâr
Her şeye galip gelen, boyun eğdiren - 17الْوَهَّابُel-Vehhâb
Karşılıksız bol bol veren - 18الرَّزَّاقُer-Rezzâk
Bütün canlıların rızkını veren - 19الْفَتَّاحُel-Fettâh
Hayır kapılarını açan, hak ile hükmeden - 20الْعَلِيمُel-Alîm
Her şeyi bütün ayrıntısıyla bilen - 21الْقَابِضُel-Kâbız
Dilediğine rızkı daraltan, ruhları alan - 22الْبَاسِطُel-Bâsıt
Dilediğine rızkı genişleten - 23الْخَافِضُel-Hâfıd
Dilediğini alçaltan - 24الرَّافِعُer-Râfi’
Dilediğini yükselten - 25الْمُعِزُّel-Muiz
Dilediğine izzet veren - 26الْمُذِلُّel-Müzil
Dilediğini zillete düşüren - 27السَّمِيعُes-Semî’
Her şeyi işiten - 28الْبَصِيرُel-Basîr
Her şeyi gören - 29الْحَكَمُel-Hakem
Hükmeden, hakkı yerine koyan - 30الْعَدْلُel-Adl
Tam adaletle davranan - 31اللَّطِيفُel-Latîf
En ince işleri bilen, kullarına lütufkâr - 32الْخَبِيرُel-Habîr
Her şeyin iç yüzünden haberdar - 33الْحَلِيمُel-Halîm
Cezada acele etmeyen, yumuşak davranan - 34الْعَظِيمُel-Azîm
Pek büyük, azametli - 35الْغَفُورُel-Gafûr
Mağfireti bol - 36الشَّكُورُeş-Şekûr
Az amele çok sevap veren - 37الْعَلِيُّel-Aliyy
Yüceler yücesi - 38الْكَبِيرُel-Kebîr
Pek büyük - 39الْحَفِيظُel-Hafîz
Her şeyi koruyan, gözeten - 40الْمُقِيتُel-Mukît
Her canlının gıdasını veren, gücü yeten - 41الْحَسِيبُel-Hasîb
Hesaba çeken, kullarına yeten - 42الْجَلِيلُel-Celîl
Celâl ve azamet sahibi - 43الْكَرِيمُel-Kerîm
Cömertliği sınırsız - 44الرَّقِيبُer-Rakîb
Her an gözetleyen - 45الْمُجِيبُel-Mucîb
Duâlara karşılık veren - 46الْوَاسِعُel-Vâsi’
İlmi ve rahmeti her şeyi kuşatan - 47الْحَكِيمُel-Hakîm
Her işi hikmetli olan - 48الْوَدُودُel-Vedûd
Kullarını seven, sevilmeye lâyık - 49الْمَجِيدُel-Mecîd
Şanı yüce, şerefi büyük - 50الْبَاعِثُel-Bâis
Ölüleri dirilten, peygamber gönderen - 51الشَّهِيدُeş-Şehîd
Her şeye şahit olan - 52الْحَقُّel-Hak
Varlığı hiç değişmeyen, gerçek - 53الْوَكِيلُel-Vekîl
Kendisine güvenilip dayanılan - 54الْقَوِيُّel-Kaviyy
Pek güçlü - 55الْمَتِينُel-Metîn
Kuvveti sarsılmaz - 56الْوَلِيُّel-Veliyy
Mü’minlerin dostu ve yardımcısı - 57الْحَمِيدُel-Hamîd
Övülmeye lâyık - 58الْمُحْصِيel-Muhsî
Her şeyin sayısını bilen - 59الْمُبْدِئُel-Mübdi’
İlk defa yaratan - 60الْمُعِيدُel-Muîd
Öldükten sonra tekrar dirilten - 61الْمُحْيِيel-Muhyî
Hayat veren - 62الْمُمِيتُel-Mümît
Ölümü yaratan - 63الْحَيُّel-Hayy
Ebedî diri - 64الْقَيُّومُel-Kayyûm
Her şeyi ayakta tutan, kendi zâtıyla kâim - 65الْوَاجِدُel-Vâcid
Dilediğini dilediği an bulan, hiçbir şeye muhtaç olmayan - 66الْمَاجِدُel-Mâcid
Şanı ve keremi büyük - 67الْوَاحِدُel-Vâhid
Zâtında, sıfatlarında ve fiillerinde tek - 68الصَّمَدُes-Samed
Her şeyin kendisine muhtaç olduğu, kimseye muhtaç olmayan - 69الْقَادِرُel-Kâdir
Her şeye gücü yeten - 70الْمُقْتَدِرُel-Muktedir
Kudret sahiplerini kudreti altında tutan - 71الْمُقَدِّمُel-Mukaddim
Dilediğini öne alan - 72الْمُؤَخِّرُel-Muahhir
Dilediğini geriye bırakan - 73الْأَوَّلُel-Evvel
Varlığının başlangıcı olmayan - 74الْآخِرُel-Âhir
Varlığının sonu olmayan - 75الظَّاهِرُez-Zâhir
Varlığı delilleriyle apaçık - 76الْبَاطِنُel-Bâtın
Zâtının künhü akıllarca kavranamayan - 77الْوَالِيel-Vâlî
Bütün kâinatı yöneten - 78الْمُتَعَالِيel-Müteâlî
Yarattıklarına benzemekten yüce - 79الْبَرُّel-Berr
İyiliği bol - 80التَّوَّابُet-Tevvâb
Tövbeleri çokça kabul eden - 81الْمُنْتَقِمُel-Müntakim
Suçluları hak ettikleriyle cezalandıran - 82الْعَفُوُّel-Afüvv
Affı bol, günahları silen - 83الرَّؤُوفُer-Raûf
Çok şefkatli - 84مَالِكُ الْمُلْكِMâlikü’l-mülk
Mülkün ebedî sahibi - 85ذُو الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِZü’l-celâli ve’l-ikrâm
Celâl ve ikram sahibi - 86الْمُقْسِطُel-Muksit
Her işi denk ve adaletle yapan - 87الْجَامِعُel-Câmi’
İstediğini istediği yerde toplayan - 88الْغَنِيُّel-Ganiyy
Hiçbir şeye muhtaç olmayan - 89الْمُغْنِيel-Mugnî
Dilediğini zengin eden - 90الْمَانِعُel-Mâni’
Dilemediğine engel olan - 91الضَّارُّed-Dârr
Zarar verenleri de yaratan (dilerse zarar veren) - 92النَّافِعُen-Nâfi’
Fayda veren - 93النُّورُen-Nûr
Göklerin ve yerin nuru - 94الْهَادِيel-Hâdî
Hidayet veren - 95الْبَدِيعُel-Bedî’
Eşsiz ve örneksiz yaratan - 96الْبَاقِيel-Bâkî
Varlığının sonu olmayan - 97الْوَارِثُel-Vâris
Her şeyin asıl sahibi olarak kalan - 98الرَّشِيدُer-Reşîd
Her işi doğru ve yerinde olan, doğru yolu gösteren - 99الصَّبُورُes-Sabûr
Cezada acele etmeyen, çok sabırlı
Arapça Kur’ân metni: Tanzil Projesi (Osmânî metin). Videolar: Diyanet İşleri Başkanlığı, Diyanet Dijital YouTube kanalı. Hadis kaynakları her metnin altında belirtilmiştir.