311- İNTİHAR VE
CEZAİ SORUMLULUK:
İslam hukuku
katli yasakladığı gibi intiharı da yasaklanmıştır. Hem de hadisi şeriflerde
intihar yasaktır. İşte, buna dair ayeti celiller:
“Hak ile olması
müstesna Allahın haram kıldığı canı öldürmeyin.” (İsra: 17/33)
İntihar ise cana
kıymaktır.
“Kendinizi
öldürmeyiniz. Muhakkak ki Allah sizin için Rahim olandır.” (Nisa: 4/29)
Allahın Resulü
ise buyurmaktadır ki: “Hem kim ki kendisini bir demirle öldürürse kıymet
gününde elinde o demir parçacığı ile getirilr, cehennem azabının içinde kalıverir.
Her kim de kendisini bir zehirle zehirlerse, kıyamet gününde o zehir elinde
bulunarak cehenem ateşine girdirir, orada sürekli kalır. Kim de kendisini ağaçtan
atarak öldürürse o da cehenneme fırlatılarak atılır, orda ebediyyen kalır.”
İntihar kasıtlıda
olabilir, yanılarak da olabilir. Her iki hal de islam hukukuna göre yasak ve
haramdır.
İntihar gerçekleştikten
sonra artık bir ceza terettüb etmez. Çünkü dünyevi ceza ölümle sakıt olur.
Fakat kefaret konusunda islam hukukçuları ihtilaf etmişlerdir. İmam Malik, İmam
Azam cana kıymakta mutlak manada kefaret olmayacağını kabul etmektedirler.
Ahmed İbn Hanbel’in mezhebi de bu konuda Maliki ve Hanefi mezhebine
benzemektedir. İmam Şafii ise kasıtlı veya yanılarak canına kıyıp kendisini öldüren
kimsenin malından kefaret verilmesi gerekeceğini önem sürmektedir. Bazı
fakihler de cana kıyma halinde kefaret gerekeceği hususunda Şafii mezhebinin
görüşünü benimsemektedirler. Ama halen cana kıyma halinde mal ile kefaretin
mümkün olabileceğini kabul etmektedirler346. Kefaret taabbüdi bir
cezadır. Onun bizzat suçlunun menfaatı murad olunur. Binaenalayh intihar edenin
malından kefaret verilmesini kabul edenler bu noktayı gözönünde tutmaktadırlar.
(346)
Esna’el-Metalib, C: 4, S: 95. Nihayet’ül-muhtac, C: 7, S: 365. El-Muğni, C: 10,
S: 39. Bedai’üs- senaai, C: 7, S: 252. Şerhi Derdir, C: 4, S: 254.
Mevahib’ül-celil, C: 6, S: 268.
İntihar haram
olduğuna göre intihar eden kişinin suç ortağının da cezalandırılması gerekir. İster
bu ortaklık teşvikle olsun, ister ittifak ve yardım şeklinde olsun, intihar
etmek isteyen kişi ölmediği takdirde intihar suçuna teşebbüsünden dolayı
cezalandırılır. Eğer bu suça teşebbüsünde ortakları varsa onlar cezalandırılırlar.
Fakat hepsinin çarptırılacağı ceza tazir cezasıdır.
İslam hukukunun
intiharı yasak sayışı ve intihara teşebbüs veya intihar eden yardımcı olana
ceza vermesi tamamen modern hukuk sistemlerinde kabul görmüş olan bir görüştür.
İngiliz Sudan ve İtalyan gibi devletlerin ceza kanunları da aynı görüştedir. Mısır
ve Fransız kanunları ise intiharı suç olarak kabul etmez, binaenaleyh intihar
edenin suç ortağı olarak da kimseyi sorumlu tutmaz.