ÝMAM (HALÝFE) OLACAK
KÝÞÝNÝN TAÞIMASI GEREKEN SýFATLAR
Bunda Kureyþ'i öne
çýkarma, Ensar'ýn fazileti ve büyük imamlýða iþaret vardýr. Bize Rebi',
Muhammed b. Ýdris Þafii'den þöyle haber verdi: Bana Ýbn Ebu Fudeyk, Ýbn Ebi
Zi'b'den, Ýbn Þihab tarikiyle Resulullah (s.a.v)'in þöyle buyurduðunu
naklettiðini iletmiþtir: "Kureyþ sizin önünüzde olsun, siz onlarýn önünde
olmayýn. Ve ondan öðrenin, siz onlara bilmiþlik taslamayýn ya da
öðretmeyin." "Ya da" þeklindeki tereddüt, Ýbn Ebu Fudeyk'in
tereddüdüdür. Tahric: Marife, Namaz
2/398; Hafýz el-Heysemi, Mecmau'z-Zevaid'de zikretmiþtir. 10/25
Ýmam Þafii (Allah rahmet
etsin) þöyle dedi: Bize Ýbn Ebu Fudeyk þöyle haber verdi: Ýbn Ebu Zi'b'den, o
da Hakim b. Ebu Hakim'den þöyle nakletti: Ömer b. Abdülaziz ve Ýbn Þihab'ýn
þöyle dediklerini duymuþtur. Resulullah (s.a.v) þöyle buyurdu: "Kim Kureyþ
'i alçaltýrsa, Allah da onu alçaltýr." Tahric:
Mecmau'z-Zevaid, 10/27; Tirmizi, Menakýb 5/714; Müstedrek, 4/74
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle haber verdi: Bize Ýbn Ebu Fudeyk þöyle haber verdi: Ýbn Ebu
Zi'b, Haris b. Abdurrahman'a Resulullah (s.a.v)'in þöyle buyurduðunun beyanýnýn
ulaþtýðýný söyledi: "Eðer Kureyþ 'in þýmarmayacaðýný bilseydim, Allah
katýnda kendisi için mevcut olanlardan kendisini haberdar ederdim. " Tahric: Mecmau'z-Zevaid, 10/25; Musannef ibn Ebi Þeybe,
Fadai112/167
Ýmam Þafii (Allah rahmet
etsin) þöyle dedi: Bize Ýbn Ebu Fudeyk þöyle haber verdi: Ýbn Ebu Zi'b, Þerik
b. Abdullah b. Ebi Nemir'den, Ata b. Yesar'ýn Resulullah (s.a.v)'in Kureyþ
hakkýnda þöyle buyurduðunu naklettiðini bildirmiþtir: "Hak üzere olduðunuz
müddetçe insanlar arasýnda bu iþ için sizden daha evlasý yoktur. " Sonra Resulullah
(s.a.v) elindeki solmuþ bir hurma dalýna göstererek, "Ancak siz haktan
ayrýlmanýz halinde þu hurma dalýnýn kabuðu soyulduðu gibi bu iþten de öyle
ayrýlmýþ olursunuz. " Tahric:
Mecmau'z-Zevaid, Hilafet 5/192; Ebu Yala, 8/438
Ýmam Þafii (Allah rahmet
etsin) þöyle dedi: Bize Yahya b. SÜleym, Abdullah b. Osman b. Huseym'den;
Ýsmail b. Ubeyd b. Rifaael-Ensari'den; o, babasýndan; babasý da dedesinden
Resulullah (s.a.v)'in þöyle nidada bulunduðunu nakletti: "Ey insanlar!
Muhakkak ki Kureyþ, membaý sýkýntýlý olan imamet ehlidir. Ona bu yolda
engelolaný Allah yÜz ÜstÜ sürÜndürsÜn. " Bunu üç defa tekrar etti. Tahric: Mecmau'z-Zevaid, Kureyþ'in fazileti 10/26;
Keþfu'l-Asrar, 3/297-298; Mucemu'I-Kebir, 5/37-38
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle dedi: Bana Abdülaziz b. Muhammed Deraverdi, Yezid b.
Abdullah b. Usame b. Hadi'den, Muhammed b. Ýbrahim b. Haris Teymi'den; Katede
b. Numan'ýn Kureyþ ile problemi ya da sanki onlardan sýkýntý duyduðu bir durumu
vardý. Ona Resulullah (s.a.v) þöyle dedi: "Ey Katade! Acele edip Kureyþ'e
sövme. Olabilir ki sen, ondan bir adam ya da bazý adamlar görÜrsÜn, onlarýn
amelleri yanýnda amelini ve onlarýn fiilleri yanýnda fiilini hakir görÜrsÜn.
Ayrýca onlarý gördÜðÜnde onlara gýpta ile bakarsýn. Eðer Kureyþ 'in
azmayacaðýný bilseydim Allah katýnda ona hazýrlananlardan onu haberdar ederdim.
" Tahric:
Mecmau'z-Zevaid, 10/23; Keþfu'l-fsrar, 3/297-298; Mucemu'I-Kebir, 19/6-7
Ýmam Þafii (Allah rahmet
etsin) þöyle dedi: Bana Müslim b. Halid, Ýbn Ebu Zi'b'den nakletti: Ezberimde
olmayan bir isnatla, Resulullah (s.a.v), Kureyþ ile alakalý olarak unuttuðum
bir hayýrdan bahsetti. Ve þöyle buyurdu: "Kureyþ'in þerWeri, insanlarýn
þerWerinin hayýrlýlarýdýr. " --imam
Þafii'nin dýþýnda bir yerde bulamadým. Ayrýca Þafii'den Beyhaki, Marife'de rivayet
etmiþtir. 1/89
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle haber verdi: Bize Süfyan b. Uyeyne þöyle haber verdi:
Ebu'z-Zinad, el-A'rec'den, Ebu Hureyre yoluyla Resulullah (s.a.v)'in þöyle
buyurduðunu nakletti: "Ýnsanlar belli bir yaratýlýþ / madenler üzeredirler.
Fakih / anlayýþlý olmalarý halinde, cahiliyede hayýrlý olanlarz, Ýslam 'da da
hayýrlý olurlar. " Tahric: Buhari,
Menakýb 2/503 no: 3496; Müslim, Sahabenin fazileti 4/1958 no: 199/2526; Müsned
el-Hamidi, 2/451 no: 1044
Bize Ýmam Þafii (Allah rahmet
etsin) þöyle haber verdi: Bize Süfyan b. Uyeyne þöyle haber verdi: Ebu'z-Zinad,
el-A'rec'den, Ebu Hureyre yoluyla Resulullah (s.a.v)'in þöyle buyurduðunu
nakletti: "Size kalpleri yumuþak, gönülleri ince Yemen ehli geldi. Ýman ve
hikmet, yemenidir. " Tahric: Beyhaki,
Marife, 1/91 'de þöyle dedi: "Bu isnatla mevkuf rivayet edildi." Ama
sonrasý ise merfu rivayet edildi. Müsned el-Hamidi, 2/452 Süfyan yoluyla
merfudur.
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle dedi: Bana amcam Muhammed b. Abbas, Hasan b. Kasým
Ezraki'nin þöyle dediðini nakletti: Resulullah (s.a.v) Tebük'te bir tepe
üzerinde durarak, mübarek eliyle de Þam cihetine iþaret ederek þöyle buyurdu:
"Ýþte burasý Þam 'dýr. " Tekrar mübarek eliyle Medine tarafýna iþaret
ederek "Ve iþte burasý Yemen 'dir. " Tahric:
imam Þafii'nin dýþýnda bir yerde bulamadým. Ayrýca Þafil'den Beyhaki, Marife'de
rivayet etmiþtir. 1/90-91
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle dedi: Bize Süfyan b. Uyeyne þöyle dedi: Ebu Zinad,
el-A'rec'den, o da Ebu Hureyre'den þöyle nakletti: Tufeyl b. Amr ed-Devsi,
Resulullah (s.a.v)'in yanýna gelerek þöyle dedi: "Ey Allah'ýn Resulü!
Muhakkak ki Devs (bir kabile) isyan edip yüz çevirdi. Onlara bu sebepten dolayý
bedduada bulun." Resulullah (s.a.v) yüzünü kýbleye çevirdi ve ellerini
kaldýrýnca insanlar þöyle dedi: "Devs helak oldu." Resulullah (s.a.v)
þöyle buyurdu: "Allah'ým, Devs'e hidayet ver ve bize gelmelerini saðla.
" Tahric: Buhari, Davet
4/171 no: 6397; Müslim, Sahabenin fazileti 4/1957 no: 197/2524
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle dedi: Bize Abdülaziz b. Muhammed Deraverdi, Muhammed b. Amr
b. Alkame'den, o da Ebu Seleme'den; o, Ebu Hureyre yoluyla Resulullah
(s.a.v)'in þöyle buyurduðunu nakletti: "Hieret olmamýþ olsaydý Ensar 'dan
bir kiþi olurdum. ve eðer insanlar bir vadi ya da bir yola girecek olurlarsa,
ben, Ensar 'ýn bulunduðu vadi ye gider ya da izlediði yolu izlerdim. " Tahric: Buhari, Temenni 4/352 no: 7244; Müslim, Zekat
2/738-739 no: 139/1061
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle dedi: Bize Abdülkerim b. Muhammed Curcani þöyle haber
verdi: Bana Ýbn Gasil, Enes b. Malik olarak isimlendirdiði bir adamýn þöyle
dediðini haber verdi: Resulullah (s.a.v), hastayken evinden çýktý ve hutbe
verdi. Allah'a hamdedip senada bulunduktan sonra þöyle buyurdu: "Muhakkak
ki Ensar, Üzerlerine dÜþeni yerine getirmiþlerdir. Artýk sizin Üzerinize düþeni
de sizin yerine getirmeniz gerekir. Onlarýn iyilik yapanýný kabul edin, onlarýn
kötülük yapanýný görmezden gelin (ajfedin)." Tahric: Buhari, Menakýb el-Ensar 3/42-43 no: 3799; Müslim,
Sahabenin Menakýbý 4/1949 no: 176/2510
Bir baþkasý da Hasan'dan
þöy le nakletti: "H ad gerektirmeyen durumlar içindir." --imam Þafii'nin dýþýnda bir yerde bulamadým. En doðrusunu
Allah bilir.
Curcaný, hadisinde þöyle
dedi: Resulullah (s.a.v) þöyle buyurdu: "Allah'ým! Ensar'ý, Ensar 'ýn
çocuklarýný ve Ensar 'ýn çocuklarýnýn çocuklarýný baðýþla." Tahric: Buhari, Kur'an tefsiri 3/311 no: 4906; Müslim,
Sahabenin fazileti 4/1948
Ayrýca hadisinde þöyle
de dedi: Nebi (s.a.v), Ensar'ýn arasýna çýktýðýnda kendisini Ensar'ýn kadýnlarý
ve çocuklarý karþýlayýp baðýrlarýna bastýklarýnda, onlara karþý gönlü yumuþadl.
Sonra hutbe okudu. Daha sonra zikri geçen bu sözleri söyledi.
Ýmam Þafiý (Allah rahmet
etsin) þöyle dedi: Bana ilim ehlinden bazýlarý Ebu Bekir'in þöyle dediðini
söyledi: "Ben, Ensar'ýn bu mahallesine, arasýnda Tufeyl el-Danevi'nin
dediðinden baþka bir örnek bulamadým: "Bizden býkmaktan kaçýndýlar Halbuki
bizden çektiklerini annemiz çekmiþ olsaydý bizden býkardý. Onlar bizi kendi
efislerinden ayýrmadýlar, bizi sýcaktan ve soðuktan koruyan evlerine ortak
ettiler.
Allah, Cafer'e bizden
dolayý mükafatýný versin, yürüyenlerle beraberken ayaðýmýz kaydý ve büküldü.
" Tahric: Marife,
Mukaddime 1/92
Rebi' þöyle dedi: Bu son
beyit, sözlerin içinde mevcut deðildir.
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle haber verdi: Bize Abdülkerim b. Muhammed Curcani þöyle
haber verdi: Mesudi, Kasým b. Abdurrahman'ýn þöyle dediðini nakletti:
"Muhacirlerden hiçbir kimse olmasýn ki, Ensar'dan onun üzerine hakký
olmasýn. Evlerini onlar için açtýlar. Mahsullerini onlarla paylaþtýlar.
Kendilerine ait olmasýna raðmen kendilerinden esirgeyip onlarla paylaþmadýlar
mý?" Tahric. imam Þafii'nin
dýþýnda bir yerde bulamadým. Ayrýca Þafil'den Beyhaki, Marife'de rivayet
etmiþtir. 1/92
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle haber verdi: Bize Abdülaziz b. Muhammed þöyle haber verdi:
Muhammed b. Amr b. Alkame, Ebu Seleme'den, Ebu Hureyre yoluyla Resulullah
(s.a.v)'in þöyle buyurduðunu nakletti: "Bir kuyudan, sulamak için su
çekerken ... "
(Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle dedi: Resulullah (s.a.v) rüyasýný anlatmaktaydý ve
peygamberlerin gördüðü rüya vahiydir.)
"Ýbn Ebu Kuhafe
gelerek bir veya iki kova su çekti. Çekiþinde biraz zayiflýk vardý. Allah
kendisini baðýþlayacaktýr. Sonra Ömer b. el-Hattdb geldi su çekti. Ancak
elindeki kova kocaman bir kaba dönüþtü ve insanlar sulamak için hayvanlarýný
getirdiler. Onun yaptýðý iþi yapacak kadar usta birini görmedim. " Müslim
b. Halid'in rivayetinde þu ilave vardýr: "Susayanlar susuzluklarýný
giderdiler ve insanlar hayvanlarýný sulamak için getirdiler. " Tahric: Buhari, Sahabenin fazileti 3/14; Müslim, Sahabenin
fazileti 4/1860, 1862 no: 17/2392
Ýmam Þafii (Allah rahmet
etsin) þöyle dedi: "Resulullah (s.a.v)'in Ebu Bekir'in su çekiþindeki
zayýflýðý söylemesinden kastý, hilafetinin müddetinin kýsalýðý ve ölümünün
çabuk olmasý, irtidad edenlerle savaþmasý sebebiyle fetihlerle meþgul
olamamasýdýr. Hz. Ömer'in daha fazla su çekmesi, hilafetinin uzun sürmesidir.
Hz. Ömer hakkýnda, "Ancak elindeki kova kocaman bir kaba dönüþtü."
sözündeki -"el-ðerebe"- kelimesi, ancak hayvanlarýn çekebildiði veya
bir çayýn taþýyabileceði / çok su, bir insanýn çekemeyeceði büyük kova
manasýndadýr. Resulullah (s.a.v.) bununla, Hz. Ömer'in hilafetinin uzun
süreceðini ve Ýslam topraklarýna toprak katacaðýný kastetmiþtir. Hz. Ömer,
büyük kovayý çekerken sarf edilen gayret gibi, yaptýðý iþi önemsemiþ ve
Müslümanlara ihlaslý olmuþtur.
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle haber verdi: Bize Ýbrahim b. Sa'd, babasýndan þöyle haber
verdi: Muhammed b. Cübeyr b. Mut'im, babasýndan þöyle nakletti: Resulullah
(s.a.v)'e bir kadýn gelerek bir þey sordu. Resulullah (s.a.v), ona geri
gelmesini emredince kadýn þöyle dedi: "Ey Allah'ýn Resulü! Bir daha geri
geldiðimde seni bulabilecek miyim?" Bu sözleriyle sanki ölümü
kastediyordu. (O zaman) "Ebu Bekir'in yanýna gelirsin. " buyurdu. Tahric: Buhari, Sahabenin fazileti 3/8 no: 3659; Müslim,
Sahabenin fazileti 4/1856-1857 no: 10/2386
Bize Ýmam Þafii (Allah
rahmet etsin) þöyle haber verdi: Bize Yahya b. Süleym þöyle haber verdi: Cafer
b. Muhammed'den; o, babasýndan; o da Abdullah b. Cafer b. Ebi Talib'in þöyle
dediðini nakletti: "Ebu Bekir bizim velimiz ve Allah'ýn en hayýrlý halifesidir.
Bize karþý en merhametli ve en yumuþak 0Ianýdýr." [Burada çeþitli yerlerin
ve kiþilerin fazileti sayýlarak övgünün sadece Kureyþ' e has olmadýðý
vurgulanýnýþtýr.] Tahric: EI-Muhib
et-Taberi, Menakýb el-fþare'de zikretti. 2/31-32
Sonraki için týkla: