KÝÞÝNiN OTURARAK ÝMAM
OLMASI
Bize Rebi', Ýmam
Þafii'nin þöyle dediðini haber verdi: Bize Malik, Ýbn Þihab'dan; o da Enes b. Malik'ten
þöyle haber verdi: Resulullah (s.a.v) bir ata bindi ve onun üzerinden düþerek
sað tarafý yaralandý. Namazlardan birisini oturarak kýldý. Ve biz de onun
arkasýnda oturarak namazýmýzý kýldýk. Namazdan çýktýktan sonra þöyle buyurdu:
"Muhakkak ki imam, ona uyulsun diye imam olur. Eðer imam namazýný ayakta
kýlarsa, siz de onunla beraber ayakta kýlýn. Rüku'a giderse, siz de rüku'a
gidin ve rüku'dan doðrulursa siz de rüku'dan doðrulun. Eðer, 'Semia Allah'u
limen hamidah' derse. Siz, 'Rabbane leke'l-Hamd' deyin. Eðer oturarak namazýný
kýlarsa, siz de hepiniz onunla beraber oturarak namazýnýZl kýlýn. " Tahric: Muvatta, Cemaat namazý 1/135 no: 16; Buhari, Ezan
1/229 no: 689; Müslim, Namaz 1/308 no: 80/411
Ýmam Þafii (Allah rahmet
etsin) þöyle dedi: Bize Yahya b. Hassan þöyle haber verdi: Muhammed b. Matar,
Hiþam b. Urve'den; o, babasýndan; o da Hz. Aiþe'den (benzerini rivayet etti). Tahric: Muvatta, Cemaat namazý 1/135 no: 17; Buhari, Ezan
1/229 no: 688; Müslim, Namaz 1/309 no: 82/412
Ýmam Þafii (Allah rahmet
etsin) þöyle dedi: Resulullah (s.a.v), Enes'in rivayet ettiði hadise göre;
namazýný oturarak kýlýyor ve beraberinde olanlara oturarak namazlarýný
kýlmalarýný emrediyor. Ýþte bu hadis, Hz. Aiþe'nin hadisiyle neshedilmiþtir:
Resulullah (s.a.v) hastayken ve vefat etmeden önce kýldýrdýðý farz namazýnda
kendisi oturmuþ, arkasýndakiler ayaktayken namaz kýldýrmýþtýr. Ýþte bundan bir
sünnetin, baþka bir sünneti neshettiði anlaþýlýyor. Eðer imam, ayakta durmaya
kudreti yoksa oturarak namazýný kýlar ve bu, onun için farz olur. Ve onun
dýþýnda kalan cemaatin ayakta durmaya kudretleri varsa, ayakta kýlmalarý
gerekir. Bu da onlardan her biri için o kiþinin farzý olur. Ýmam güç yetirirse
farzýný ayakta yerine getirir ve gücü yetmezse farzýný oturarak yerine getirir.
Ayný þekilde rükü ve secdeye güç yetiremiyorsa, yan gelerek ya da ima yoluyla
namazýný kýlar. Ve imama uyan cemaat de güç yetirebildiði þekilde namazlarýný
kýlarlar. Böylece herkes kendi farzýný yerine getirmiþ olur, herkesin kýlmýþ
olduðu namaz caiz olur.
Ýmam, farz namazýný gücü
kýyama yetmesine raðmen oturarak kýlsa; arkasýnda ona uyan cemaat de ayakta
namazlarýný kýlsa, imam kötü bir þey yapmýþ olur ve namazý caiz olmaz. Ama ona
uyan cemaatin namazý caiz olur. Çünkü imamýn kýyama gücü yettiðini bilmeleri
yükümlülüðü onlara yüklenmemiþtir. Bu kiþide saðlýklý bir görüntü ve dýþa
yansýyan bir kudret olsa da durum deðiþmez. Çünkü kiþinin, insanlarýn fark
edemeyeceði bir rahatsýzlýðý olabilir.
Eðer imamýn herhangi bir
rahatsýzlýðý olmamasýna raðmen namazý oturarak kýldýðýný bilen birisi varsa ve
söz konusu kiþi, namazýný onun arkasýnda ayakta kýlsa da iade etmesi gerekir.
çünkü o, namazýnýn caiz olmayacaðýný bildiði birisinin arkasýnda bilerek namaz
kýlmýþtýr.
Ýmam, namazýnýn bir
bölümünü oturarak kýldýktan sonra ayaða kalkmaya muktedir olsa, kýyama muktedir
olduðu an kýyama kalkmasý gerekir. Bunu yapmazsa namazý caiz olmaz. Eðer bunu
yapmazsa, söz konusu namazý iade etmesi gerekir. Ve arkasýnda ona uyarak namaz
kýlanlarýn namazý geçerli olur. Ýmamýn, namazýný ayakta kýldýðý esnada
rahatsýzlanarak ayakta durmaya takati kalmazsa, namazýnýn geriye kalan bölümünü
oturarak kýlabilir.
Bu meselede kadýnýn
kadýnlara imam olmasý ve erkeðin erkeklere ve kadýnlara imam olmasý arasýnda
fark yoktur. Köle kadýnýn kadýnlara baþý açýk olarak namaz kýldýrmasý, onun ve
onlarýn namazlarýnýn caiz olmasýna engel deðildir.
Eðer namaz içinde
hürriyetine kavuþursa, namazýnýn geri kalan bölümünde baþýný örtme si gerekir.
Özgür olduðunu bilmesine raðmen ya da özgür olduðunu daha sonra öðrenmesi
halinde (bu durumda) baþý açýk olarak kýldýðý tüm namazlarý iade etmesi
gerekir.
Sonraki için týkla: