ÝSMEN ZÝKREDÝLMEYEN AV
HAYVANLARI
Þafii (Allah'ýn rahmeti
ona) dedi ki: Ýsmini verdiðimiz her bir av hayvanýnýn fidyesi zikrettiðimiz gibidir.
Yenilebilir av hayvanlarýndan adýný vermediðimiz her bir hayvanýn fidyesi ise,
adýný verdiklerimize kýyas ile tayin edilir. Bunlarýn koyundan daha küçük
olanlarý hakkýnda koyun yavrularýnýn bir farký yoktur. Yani av hayvanýnýn daha
yukarý olduðu miktarda koyun yavrularýnda da yukarý çýkýlýr. Ta ki av
hayvanýnýn karþýlýðý koyun yavrularýndan bedenen onun misliyle yahut da az bir
miktar daha büyüðüyle, verilmiþ olsun. Bununla birlikte av hayvanýnýn cezasý,
ancak davar türünden verilir ki; davar türü de deve, inek ve koyundur.
Þafii dedi ki: Birisi
sorsa:
- Araplar develere:
''...'' enam (Türkçe'de "davar" anlamýný verdiðimiz kelime), inek
türüne: "bakar, koyun türüne de, "..." ðanem diyorken senin bu
söylediðinin delili nedir? Þöyle denilir:
- Ýþte yüce Allah'ýn
Kitabý, benim dediðim gibi diyor. Sen bunlarýn çoðulunu yapacak olursan hepsi
hakkýnda: "Ne'am" denilir ve onlarýn daha aþaðýda olanlarýný daha
yukarýda olanlarýna izafe edersin. Bu Arap dilini bilenlerce böyle
bilinmektedir. Þaný yüce Allah da: "Size okunacaklar hariç olmak üzere
size dört ayaklý davarlar hela! kýlýndý." (Maide, 1) buyurmuþtur. Ben,
bununla (davarlarla) deve, inek, koyun ve keçi türünü kast ettiði hususunda
farklý bir kanaate sahip olan kimse olduðunu bilmiyorum. Bu ayný zamanda sekiz
(tekten oluþan dört) çift ile kast edilenlerdir. Yüce Allah: "Sekiz
(tekten ibaret dört) çift yaratmýþtýr. Koyundan ikiþer, keçiden ikiþer. De ki:
Erkeklerini mi yoksa diþilerini mi.. haram kýldý?" (En'am 143) Yine yüce
Allah: "Ve deveden de iki sýðýrdan da iki .. '' (En'am, 144)
buyurmaktadýr.
Ýþte dört ayaklý
davarlar da bunlardýr. Sekiz (tekten ibaret dört) çift de bunlardandýr.
Kendilerinden kurbanlýk kesilen evciller de bunlardýr. "el-Budn"
denilen develer ve ihramlýnýn kestikleri de bunlardýr. Bunlarýn dýþýnda
yabanilerden ise kurbanlýk olmaz.
Sonraki için týkla: