Yeni Sayfa 0 - Islamhukuku - 11. Sayfa

Evliliğin sona ermesi
İslâm hukuku, karşılıklı nefret ve geçimsizlik halinde evlilik hayatının devamını istemenin doğuracağı mahzurlardan kaçınmak için, talâk (boşanma) yoluyla evlilik bağının çözülmesini caiz görmüştür. Fakat ancak zarûret bulunduğu zaman kullanılmasını temin için boşamayı bir çok dinî engel ve müeyyidelere bağlamıştır. Hz. Peygamber talâkı "helal olan davranışların Allah'a en sevimsiz geleni" olarak nitelemiş,23 evlenmeyi ise "helallerin en sevimlisi" diye tavsif etmiştir.
Boşama hakkı eşlerin ikisine de verildiği takdirde daha çok kullanılabileceği için İslâm, prensip olarak bu hakkı erkeğe vermiştir. Özellikle İslâm'da evlilik erkeği, mehir adı verilen bir malı kadına ödemekle de mükellef kılmıştır. Fakat İslâm, erkeğin kadına kötü muamelede bulunması halinde mahkeme yoluyla evlilikten kurtulma imkânını kadına bahşetmiştir.
Boşanmanın neticeleri:
İslâm hukuku erkeğin ölmesi veya boşama yoluyla evlilik bağının çözülmesi üzerine kadının, muayyen bir müddet evlenmeden beklemesi mükellefiyetini getirmiştir. Bundan maksat kadının, önceki kocadan hâmile olmadığının anlaşılması ve doğacak çocuğun nesebinin karışma veya zayi olması ihtimalinin önlenmesidir.24 Bu müddete "iddet" ismi verilir. İddet boşanma halinde ay haline bağlıdır ve normal olarak üç ayı geçmez. Kocanın vefatında ise dört ay on gündür. Bekleme süresi içinde kadının hamile olduğu ortaya çıkarsa, çocuğu dünyaya getirinceye kadar evlenmesi caiz değildir.

 

23. et-Tebrîzî, a.g.e. c. II, s. 209 (Ebû Dâvûd'dan).
24. Burada vefat edenin hatırasına ve evlilik kurumuna saygı da bahismevzuudur.